6 Minuten

Bewerkt en klinisch beoordeeld door THE BALANCE Team
Feit gecontroleerd

Ben jij mentaal gezond? Mentale gezondheid komt de laatste jaren steeds meer ter sprake. Mensen zien steeds vaker het belang van een goede mentale gezondheid in. Toch bestaat er nog enig stigma.

Wanneer iemand een fysieke aandoening heeft, zoals een gebroken been, of een hartstoornis, heeft de medemens hier veel begrip voor. De omgeving van het individu doet vaak aanpassingen om het individu te helpen. 

Wanneer er echter sprake is van een psychische aandoening, is dit vaak een ander verhaal. Omdat men een psychische aandoening niet kan ‘zien’, vindt men het vaak moeilijker hier begrip voor te tonen.Wat het belang is van mentale gezondheid, en het erkennen van mentale gezondheid bespreken we hier.

Op de vraag: ‘Wat is mentale gezondheid?’ Wordt vaak het volgende geantwoord: Het afwezig zijn van psychische en mentale aandoeningen. Mentale gezondheid is echter veel meer dan het afwezig zijn van mentale klachten. Het niet hebben van mentale klachten is natuurlijk van belang voor een goede geestelijke gezondheid, echter is het ook van belang dat hij of zij zich goed voelt en goed kan functioneren in het dagelijks leven. Dit omvat ook de capaciteit om dagelijkse activiteiten uit te voeren, relaties aan te gaan, en om te gaan met stressvolle situaties.

Zoals je keuzes maakt die jouw lichaam gezond houden, denk bijvoorbeeld aan sporten of gezond eten, is het ook belangrijk om jouw geestelijke gezondheid optimaal te houden. Dit is een aspect wat men vaak vergeet. Vaak heeft men de instelling dat als ze iets fysiek aan kunnen, het zal werken. Echter moet er ook aandacht worden besteed aan het mentale aspect. Het kan namelijk zo zijn dat iemand fysiek iets prima aankan, echter psychisch is het te veel gevraagd. Daarom is het belangrijk om naast jouw lichamelijke gezondheid, ook te zorgen voor jouw psychische gezondheid.

Met een optimale mentale gezondheid streeft men naar psychisch welzijn. Maar wat houdt dit nu eigenlijk in? Wanneer iemand een goede mentale gezondheid heeft wil dit niet zeggen dat hij of zij zich continu gelukkig voelt. Wel betekent het dat hij of zij productief kan zijn in de samenleving, zich verbonden kan voelen met hun omgeving en het gevoel heeft de regie te hebben over zijn of haar leven.

Mentale gezondheid is van belang omdat het alle andere aspecten van het leven beïnvloedt. Jouw mentale gezondheid zal invloed uitoefenen op jouw fysieke gezondheid en het welzijn van mensen om je heen. Ook beïnvloedt het jouw sociale functioneren. Mentale gezondheid heeft hiermee een direct of indirect effect op kwaliteit van leven.

Ieder krijgt in zijn of haar leven te maken met factoren die hij of zij liever had vermeden, od dingen die hij of zij liever niet mee had willen maken. Situaties kunnen veel stress en emoties met zich meebrengen. Wanneer dit gebeurt is de mentale gezondheid uiterst belangrijk. Het mentale welzijn zal dan bepalen of iemand met een situatie kan omgaan, of dat dit hem of haar te veel is en er een psychische aandoening door ontstaat.

Hoewel het belangrijk is jouw mentale welzijn op peil te houden, is het misschien nog wel belangrijker om het onderwerp ‘mentale gezondheid’ bespreekbaar te maken. Zo kunnen psychische aandoeningen sneller en effectiever worden aangepakt.

Ben jij benieuwd hoe het met jouw mentaal welzijn gesteld is? Dan kun je een mentale gezondheid test doen. Deze zijn overal online te vinden en geven jou een idee van jouw psychisch welzijn. Het kan zo zijn dat je bepaalde mentale symptomen hebt opgemerkt die zouden kunnen wijzen op een psychische aandoening, of wellicht heb je nergens last van en ben je benieuwd of je mentaal gezond bent.

Een mentale gezondheid test kan een indicatie bieden voor het al dan niet aanwezig zijn van mentale aandoeningen. Heb je echter last van ernstige symptomen, of wil je dat er een diagnose gesteld wordt zodat je een behandeling kunt volgen, dan dien je naar de huisarts te gaan.

Er zijn talloze mentale problemen die zich kunnen voordoen tijdens een mensenleven. Zo kunnen mentale problemen zowel angstgevoelens omvatten, alsook ernstige psychoses. Welke psychische aandoening jij hebt wordt gedetermineerd door de symptomen die zich voordoen. De volgende soorten mentale problemen kunnen worden onderscheiden:

  • Stemmingsstoornissen. Hieronder vallen aandoeningen als depressie.
  • Stress stoornissen. Stress stoornissen zijn stoornissen als als angststoornissen en PTSD.
  • Gedragsstoornissen kunnen voorkomen, zoals ADHD en ADD.
  • Persoonlijkheidsstoornissen. Hieronder vallen stoornissen als borderline en bipolaire stoornissen.
  • Psychotische stoornissen waaronder schizofrenie en andere aandoeningen waarbij er sprake is van wanen.

Wanneer er aspecten van de mentale gezondheid verbeterd kunnen worden, kan mentale ondersteuning op een aantal verschillende manieren aangeboden worden. De beste manier om jouw mentale gezondheid te verbeteren zal in overleg met jouw arts of psycholoog worden besloten. Dit is afhankelijk van de psychische aandoening en de ernst er van.

Therapie

Bij vrijwel iedere psychische aandoening wordt er een vorm van therapie aangeboden. Er zijn veel verschillende therapeutische behandelingen beschikbaar die de symptomen van de mentale aandoening kunnen verlichten, of iemand zelfs geheel kunnen genezen van de aandoening. Veel voorkomende therapeutische behandelingen binnen de geestelijke gezondheidszorg zijn cognitieve gedragstherapie, EMDR, vaktherapie, en psycho educatie.

Medicatie

Ook medicatie kan worden toegepast bij een psychische aandoening. Medicatie wordt veel gegeven in combinatie met therapie. Medicatie is echter in de meeste gevallen gericht op het verlichten van symptomen om een therapeutische behandeling effectiever te maken. Medicatie alleen geneest een individu vrijwel nooit van een psychische aandoening. Bij het toepassen van een medicamenteuze behandeling dient rekening te worden gehouden met eventuele bijwerkingen en de ernst hiervan.

Klinische opname

Wanneer er sprake is van een ernstige mentale aandoening, wordt vaak klinische opname aangeraden. Dit houdt in dat de patiënt voor een beperkte tijd wordt opgenomen in een kliniek waar hij of zij zal verblijven en een behandeling zal volgen.

Een voorbeeld van zo’n kliniek is de Balance kliniek. Balance biedt hoogwaardige en luxe klinieken waar patienten behandeld worden door ervaren psychologen en psychiaters. Tevens worden er individuele behandelplannen opgesteld die precies passen bij het type  psychische aandoening en de ernst ervan. Wanneer de periode van opname is verstreken, en het individu voldoende is hersteld door een combinatie van vooraanstaande therapie en medicatie, kan de patiënt als nazorg een ambulante behandeling volgen.

Ambulante behandeling

Ambulante behandelingen omvatten alle therapeutische en medicamenteuze behandelingen waarbij de patiënt thuis blijft wonen. De patiënt gaat enkel voor behandeling naar een kliniek in de buurt toe. Deze behandeling wordt veelal gebruikt bij psychische aandoeningen die minder ernstig zijn.

Heb je momenteel geen psychische aandoening en wil je jouw mentale gezondheid verbeteren of behouden? Of wellicht heb je wel last van een psychische aandoening die jouw mentale gezondheid verslechterd, en wil je iets doen om dit te verbeteren? Volg dan de  onderstaande tips op:

  • Zorg ervoor dat je een doel hebt. Iets om naartoe te werken geeft je een focus in het dagelijks leven.
  • Zorg voor voldoende positieve sociale interactie. Dit bevordert de geluksgevoelens die vrijkomen.
  • Zorg voor lichamelijke gezondheid door gezond te eten en te sporten. Lichamelijk welzijn beïnvloedt de mentale gezondheid.
  • Neem rust wanneer stress de overhand begint te nemen. Meditatie en ademhalingsoefeningen kunnen hierbij helpen.
  • Focus bewust op positieve gedachten.